Źródła europejskiego prawa wspólnotowego
- prawo pierwotne - zaliczamy do niego traktaty założycielskie trzech wspólnot i późniejsze traktaty uzupełniające i modyfikujące postanowienia traktatów założycielskich; układy o przystąpieniu nowych państw członkowskich
- prawo wtórne - normy prawne stanowione przez właściwe instytucje wspólnot, które są wyposażone w odpowiednie do tego kompetencje. Celem tych norm jest realizacja zadań wyznaczonych przez traktaty.
- postanowienia umów międzynarodowych zawieranych przez wspólnoty, np.umowy o stowarzyszeniu z krajami trzecimi, umowy handlowe.
- umowy zawierane pomiędzy państwami członkowskimi wspólnot, np. porozumienie z prywat. prawa międzynarodowego
- niepisane źródła prawa to ogólne zasady prawa przestrzegane przez wszystkie systemy prawne oraz prawo zwyczajowe, np. zasada dobrej wiary, zasada posłuszeństwa prawnego, zasada domniemania o niewinności.
Zasada subsydiarności
Zasada subsydiarności oznacza, że wspólnoty wszędzie tam, gdzie nie mają wyłącznych kompetencji, nie powinny regulować spraw, które mogą być lepiej rozstrzygnięte poprzez decyzje podjęte na szczeblu krajowym, regionalnym lub lokalnym, a więc jak najbliżej obywatela.
Klasyfikacja i charakter prawny aktów prawa wtórnego
Zgodnie z postanowieniami obu traktatów rzymskich, kompetentne organy wspólnoty europejskiej i Euratomu mogą podejmować pięć rodzajów aktów prawnych (uchwał):
- ROZPORZĄDZENIE - jest aktem prawnym, który ma zasięg ogólny. Obowiązuje w całości i jest bezpośrednio stosowany we wszystkich państwach członkowskich adresatami rozporządzenia są więc państwa członkowskie, osoby prawne i osoby fizyczne. Obowiązkowe jest opublikowanie w Dz. Urzędowym Wspólnot. Przy braku terminu wejścia w życie obowiązuje w 20 dni po publikacji.
- DYREKTYWA - akt prawny, który wiąże państwo, do którego jest skierowana, tylko w zakresie celów, jakie powinny być osiągnięte, pozostawiając władzom państw. Swobodę wyboru form oraz środków realizacji tych celów. Adresatem dyrektywy są wyłącznie państwa członkowskie. Dyrektywa także musi być umotywowana w przypadku kolizji z obowiązującymi normami prawnymi w danym kraju członkowskim; ma ona pierwszeństwo przed normami krajowymi. Istnieje obowiązek publikowania dyrektyw w Dz. Urzędowym wspólnot. Nabiera mocy wiążącej z momentem ich notyfikacji przez kraje członkowskie.
- DECYZJA jest aktem prawnym, który obowiązuje w całości strony, do których jest skierowany. Adresatem mogą być państwa członkowskie, osoby prawne i osoby fiz, ale nie wszystkie jednocześnie.
- ZALECENIA i OPINIE wyrażają stanowiska organów wspólnotowych, do których adresaci nie mają obowiązku stosować się. Zalecenia i opinie są wyrazem propozycji, sugestii albo życzeń.
Informacje o UE:
- Etapy integracji
- Prawa wspólnotowe
- Uwarunkowania
- Komisja europejska
- Parlament europejski
- Rada europejska
- Rada unii
- Trybunał sprawiedliwości
- Traktat nicejski
- Zmiany w radzie unii
- Unia celna
- Jednolity rynek wewnętrzny
- Bariery rynku wewnętrznego
- Proces tworzenia rynku wewnętrznego
- Unia ekonomiczna i monetarna
- Rys historyczny unii ekonomicznej
- Efekty, korzyści i koszty unii monetarnej
- Rozszerzenie UE